Στις 30 Νοεμβρίου 1872, στο ήσυχο γήπεδο Hamilton Crescent στη Γλασκώβη, γράφτηκε ένα από τα σημαντικότερα κεφάλαια της αθλητικής ιστορίας: η διεξαγωγή του πρώτου διεθνούς ποδοσφαιρικού αγώνα. Αντίπαλοι, ποιοι άλλοι; Σκωτία και Αγγλία, δύο χώρες που μοιράζονταν ήδη μια μακρά παράδοση στο άθλημα — αλλά μέχρι τότε, ποτέ ως εθνικές ομάδες.
Το ματς έληξε 0–0, αλλά η σημασία του ήταν τεράστια: ο κόσμος είδε για πρώτη φορά ομάδες που δεν εκπροσωπούσαν συλλόγους, αλλά ολόκληρα έθνη. Και η ιδέα του διεθνούς ποδοσφαίρου γεννήθηκε.
Ο πρώτος διεθνής ποδοσφαιρικός αγώνας σε ένα γήπεδο… κρίκετ
Παρόλο που σήμερα μιλάμε για υπερσύγχρονα στάδια, εκείνος ο ιστορικός αγώνας παίχτηκε σε ένα… γήπεδο κρίκετ! Το Hamilton Crescent ήταν η έδρα της West of Scotland Cricket Club, και η μετατροπή του για ποδόσφαιρο ήταν μια πρόχειρη λύση που σήμερα μοιάζει σχεδόν ρομαντική.
Οι θεατές ήταν περίπου 4.000, ένα εντυπωσιακό νούμερο για τα δεδομένα της εποχής. Και μάλιστα, οι περισσότεροι πλήρωσαν εισιτήριο!
Αν και «διεθνής» αγώνας ανάμεσα σε δύο έθνη, η πραγματικότητα ήταν λίγο πιο χαλαρή. Η σκωτσέζικη ομάδα αποτελούνταν αποκλειστικά από παίκτες του Queen’s Park, του σημαντικότερου συλλόγου στη Σκωτία εκείνη την εποχή. Η αγγλική ομάδα ήταν ένα μίγμα από διάφορους συλλόγους του Λονδίνου, με ποδοσφαιριστές που δεν είχαν ξαναπαίξει μαζί. Κανείς δεν είχε επαγγελματίες προπονητές και οι στολές ήταν εξαιρετικά απλές: οι Σκωτσέζοι με μπλε, οι Άγγλοι με λευκά (μια παράδοση που κρατάει μέχρι σήμερα!), ενώ όλοι οι παίκτες υποχρεούνταν να φορούν καπέλο ή σκούφο!
Το ποδόσφαιρο του 1872 δεν έμοιαζε σχεδόν καθόλου με το σημερινό:
-
Πάρα πολλοί κανονισμοί ήταν αρκετά διαφορετικοί. Π.χ. ο τερματοφύλακας είχε δικαίωμα να πιάνει την μπάλα με τα χέρια μέχρι το… κέντρο του γηπέδου (δεν υπήρχε μεγάλη και μικρή περιοχή)!
-
Δεν υπήρχε ακόμη το σύστημα των αλλαγών. Αν τραυματιζόσουν, η ομάδα συνέχιζε με λιγότερους.
-
Τα γήπεδα δεν είχαν συγκεκριμένες διαστάσεις: αυτό της Γλασκώβης ήταν μεγαλύτερο από τα σημερινά.
-
Οι τακτικές ήταν ελάχιστα ανεπτυγμένες. Για παράδειγμα, η Αγγλία έπαιζε με σχηματισμό 1–1–8 (!), δίνοντας έμφαση στο επιθετικό παιχνίδι.
-
Η μπάλα ήταν σκληρή, βαριά και όχι πάντα σφαιρική.
-
Το οριζόντιο δοκάρι ήταν, στην ουσία, μία… κορδέλα!
-
Η Σκωτία δεν είχε… τέρματα με δίχτυα (δεν είχαν ακόμα εφευρεθεί). Το γκολ δηλωνόταν όταν η μπάλα περνούσε ανάμεσα στα δύο δοκάρια.
-
Ο αρχηγός της Αγγλίας, Cuthbert Ottaway, ήταν επίσης… δρομέας, κολυμβητής και παίκτης του κρίκετ. Οι πολυαθλητές ήταν συνηθισμένο φαινόμενο τότε.
-
Ο αγώνας θεωρείται “επίσημος” μόνο επειδή είχε οργανωθεί από τις ποδοσφαιρικές ομοσπονδίες των δύο χωρών, κάτι που ήταν σχετικά σπάνιο τότε.
Παρά τα πρωτόγονα δεδομένα, το κοινό ήταν ενθουσιώδες και οι εφημερίδες της εποχής περιέγραψαν τον αγώνα ως “νεωτερικό” και “υπόσχεση για κάτι μεγαλύτερο”.
Παρόλο που δεν σημειώθηκε κανένα γκολ, σύμφωνα με τα ρεπορτάζ της εποχής, οι δύο ομάδες πρόσφεραν ένταση, φάσεις και συγκινητικές προσπάθειες.
Το σημαντικό, όμως, δεν ήταν το αποτέλεσμα. Οι θεατές παρακολούθησαν μια νέα μορφή αθλητικού θεσμού, οι εφημερίδες μίλησαν για “το μέλλον του παιχνιδιού μεταξύ των εθνών” και μάλιστα, οι δύο ομάδες καθιέρωσαν ένα ραντεβού που διαρκεί μέχρι σήμερα, αφού η αναμέτρηση Σκωτίας–Αγγλίας είναι η παλαιότερη διεθνής ποδοσφαιρική κόντρα στον κόσμο.
Μία «λευκή ισοπαλία» που έγραψε ιστορία
Ο αγώνας της 30ής Νοεμβρίου 1872 δεν ήταν απλώς μια αναμέτρηση. Ήταν η απαρχή ενός θεσμού που σήμερα συγκινεί δισεκατομμύρια ανθρώπους. Από τα Μουντιάλ μέχρι τα ευρωπαϊκά πρωταθλήματα, το διεθνές ποδόσφαιρο ως ιδέα, θέαμα και πολιτιστικό φαινόμενο γεννήθηκε εκείνη την ημέρα στη Γλασκώβη.
Κι αν το σκορ ήταν 0–0, το αποτέλεσμα ήταν μια νίκη για το ποδόσφαιρο και τον αθλητισμό!
