Μέσα στα συσσωρευμένα προβλήματα που έφερε στην επιφάνεια η περίοδος της κρίσης, αυτό των “κόκκινων” στεγαστικών δανείων έχει μείζονα βαρύτητα, αφού απειλεί την εκτεταμένη ιδιοκατοίκηση που παρουσιάζεται στη χώρα μας και δεν είναι υπερβολή να ισχυριστεί κανείς ότι αποτελεί τη βάση στην οποία στηρίζονται εκατοντάδες χιλιάδες οικογένειες για την επιβίωσή τους αυτά τα “μαύρα” χρόνια.
Δυστυχώς, οι ιδέες, τα επιχειρήματα και οι συζητήσεις που διακινούνται τα τελευταία χρόνια -από διάφορους “κύκλους” εσωτερικής και εξωτερικής προέλευσης- επί του ακανθώδους αυτού ζητήματος είναι συχνά ισοπεδωτικές, με επιδίωξη να παραδοθούν περιουσιακά στοιχεία ιδιωτών και τραπεζών στη βουλιμία ξένων παραγόντων του παραχρηματοπιστωτικού χώρου, που σπεύδουν σαν “αρπακτικά”.
Η φαινομενική νηνεμία και “ραθυμία” του ελληνικού λαού που μοιάζει πλέον να έχει ανοσία μετά τα απανωτά χτυπήματα και την ανελέητη προπαγάνδα του φόβου που έχει δεχθεί τα τελευταία χρόνια, κατά την άποψή μας οφείλεται στην έλλειψη αξιόπιστης, εναλλακτικής πολιτικής πρότασης. Ωστόσο, πιστεύουμε ότι μία πιθανή πώληση των κόκκινων “στεγαστικών” δανείων σε ξένα funds θα είναι η βόμβα που θα θρυμματίσει τη βιτρίνα της νωθρότητας και η σπίθα που θα ανάψει το φιτίλι της οργισμένης αντίδρασης. Πρέπει να καταλάβουν αυτοί που είτε μας κυβέρνησαν, είτε μας κυβερνούν είτε θα μας κυβερνήσουν, ότι αν δε βρεθεί λύση σε αυτό το βασανιστικό πρόβλημα, μπορεί να οδηγηθούμε σε πλήρη αποσταθεροποίηση και μία άνευ προηγουμένου αμφισβήτηση του πολιτικού συστήματος. Απαιτείται ΑΜΕΣΑ λύση που θα αποβεί ωφέλιμη τόσο προς την Πολιτεία όσο κυρίως και προς τους πολίτες, ώστε να διατηρηθούν τα τελευταία νήματα που συγκροτούν τον κοινωνικό ιστό αυτής της χώρας.
Σίγουρα, η πιο ενδιαφέρουσα άποψη για την οριστική επίλυση του προβλήματος έχει διατυπωθεί από έναν τραπεζίτη που γνωρίζει άριστα τη λειτουργία του χρηματοποστωτικού συστήματος και πώς αυτό συνδυάζεται με την ελληνική πραγματικότητα. Ο επίτιμος πρόεδρος της Τράπεζας Πειραιώς κος Μιχάλης Σάλλας επανέφερε μία παλαιότερη ιδέα του, καταθέτοντας μία ριζοσπαστική πρόταση για την αντιμετώπιση του προβλήματος των “κόκκινων” στεγαστικών δανείων, η οποία σαρώνει τις ισοπεδωτικές πρακτικές που προσπαθούν διάφορα συμφέροντα να επιβάλουν και απαλλάσσει τους δανειολήπτες από την άμεση απειλή των πλειστηριασμών.
Ο κος Σάλλας θεωρεί τη λογική και την πρακτική των πλειστηριασμών καταστροφική εξέλιξη τόσο για τους υπόχρεους όσο και για τις τράπεζες και την οικονομία γενικά, καθώς θα οδηγηθούν όλες οι πλευρές σε δυσμενέστερη θέση.
Επομένως παρακινεί την ελληνική Πολιτεία να κινηθεί σε κατευθύνσεις που θα ανακουφίσουν όσους χρωστούν και ταυτόχρονα θα προστατεύσουν την αξία των ακινήτων και τους ισολογισμούς των τραπεζών. Δεν είναι απλώς μια ιδέα, αλλά μια τεκμηριωμένη και ορθολογική λύση που θα λειτουργήσει σαν ομπρέλα προστασίας για όλους τους εμπλεκόμενους. Ακόμα και για το πολιτικό σύστημα που σε διαφορετική περίπτωση θα υποστεί τη λαϊκή οργή και το κόστος των τραπεζικών καταρρεύσεων, του μαζικού «ξεπιστώματος» και της διάλυσης της αγοράς ακινήτων:
“Μην ξεχνάμε ότι η κατάσταση στην οποία έχει περιέλθει ο κόσμος και η οικονομία της χώρας είναι τραγική. Μέσα σε λίγα χρόνια έπεσε 30% το Εθνικό Προϊόν, προστέθηκαν 1,5 εκατομμύριο άνεργοι και χάθηκε κατά την εκτίμησή μου από την περιουσία των Ελλήνων περισσότερο από ένα τρισ. ευρώ. Την ευθύνη γι’ αυτό την έχουμε όλοι, προπαντός την έχει διαχρονικά το πολιτικό σύστημα της χώρας και χωρίς αμφιβολία τα τελευταία χρόνια και το εσφαλμένο πρόγραμμα της Τρόικας».
Ακριβώς γ’ αυτούς τους λόγους και αντί να επιβάλουν οι τροϊκανοί τις θεωρίες τους επιμένει ότι «θα έπρεπε λοιπόν οι θεσμοί να αποδεχθούν μία λύση διαφορετικού χαρακτήρα και να δείξουν μεγαλύτερη υπευθυνότητα μπροστά σε μία τέτοια καταστροφή».
Αυτή η λύση, έτσι όπως την διαμορφώνει η εμπειρία του δοκιμασμένου τραπεζίτη ταυτόχρονα με την τεχνοκρατική γνώση, έχει συγκεκριμένα χαρακτηριστικά:
«Οι τράπεζες θα μπορούσαν να διαχωρίσουν το κάθε κόκκινο στεγαστικό δάνειο σε δύο μέρη. Το πρώτο μέρος του δανείου που θα αντιστοιχεί π.χ. στο 90% της αξίας του ακινήτου, θα προτείνεται από την Τράπεζα για » «sales and lease back», επεκτείνοντας αντίστοιχα την διάρκειά του και μειώνοντας σημαντικά το ύψος της μηνιαίας εξυπηρέτησης σύμφωνα με τις δυνατότητες του δανειολήπτη».
Αυτή η εφικτή πρακτική πιστεύει ότι θα έχει άμεσα αποτελέσματα:
«Διασφαλίζεται ότι ο δανειολήπτης δεν πρόκειται να απομακρυνθεί από το σπίτι του ή να χάσει το ακίνητό του. Σε ό,τι αφορά το υπόλοιπο μέρος του δανείου, εφόσον σε μία περίοδο π.χ. 5 ετών δεν αποκαθίστανται οι αξίες των ακινήτων, να διαγράφεται το 50% της διαφοράς ανάμεσα στο συνολικό ύψος του δανείου και του ποσού που έχει μετατραπεί σε «sales and lease back». Το υπόλοιπο 50% θα διαγράφεται στην επόμενη 5ετία, εάν και πάλι δεν έχουν μεταβληθεί προς τα πάνω οι αξίες των ακινήτων. Εάν ωστόσο έχει αποπληρωθεί μέρος του δανείου εξυπακούεται ότι αυτό θα συνεκτιμηθεί. Αυτή η λύση θα ανακούφιζε εκατοντάδες χιλιάδες δανειολήπτες, θα προστάτευε τις αξίες των ακινήτων και δεν θα διέλυε τους ισολογισμούς των τραπεζών.”
Πρόκειται για μία ξεκάθαρη πρόταση, σε μια συγκυρία που πολλά στη χώρα δεν είναι ξεκάθαρα… Το θέμα είναι αν όσοι έχουν… το μαχαίρι και το καρπούζι, αντιλαμβάνονται την ουσία της πρότασης και αν οι εμπλεκόμενοι φορείς θα την αναδείξουν σε θέση αιχμής, προτού τα δάνεια παραδοθούν στα αρπακτικά funds που καιροφυλακτούν και φυσικά “δεν τους καίγεται καρφί” (μάλλον την επιθυμούν) για την κοινωνική αναταραχή που θα προκαλέσει το ξεσπίτωμα χιλιάδων οικογενειών στους ζοφερούς καιρούς που ζούμε.
.
Υ.Γ. Επειδή το πρόβλημα των “κόκκινων” δανείων, είτε στεγαστικών είτε επιχειρηματικών, αποτελεί ένα κρίσιμο εθνικό ζήτημα, ο σύλλογός μας αποστέλλει επιστολή απευθυνόμενη στον Πρωθυπουργό και τις κοινοβουλευτικές ομάδες, ελπίζοντας να βρεθούν ευήκοα ώτα και να συμβάλει στη συζήτηση για την εξεύρεση μίας ρεαλιστικής, εφικτής και επωφελούς λύσης κυρίως για τους δανειολήπτες, αλλά και για την οικονομία της χώρας.